Astronomlar, arşivlenmiş teleskop verilerini yeniden inceleyerek şimdiye kadar keşfedilen en genç ötegezegeni buldu. Elias 2-24 b adı verilen ve Jüpiter kadar kütleye sahip olan bu ‘yenidoğan’ gezegen, dünyamızdan 450 ışık yılı uzaklıkta, oluştuğu gaz ve toz bulutunun içinde hâlâ dinleniyor. Bilim insanlarına göre gezegenin yaşı 1 milyon yıldan daha az; bu da onu bilinen en genç ötegezegen unvanına taşıyor. Önceki rekor sahibi, yaşları 5 milyon yılın üzerinde olan dört farklı gezegen arasında paylaşılıyordu.
Arşiv verileri nasıl bu keşfi ortaya çıkardı?
Şili’deki Universidad Diego Portales’ten doktora adayı Andrea Bernardi liderliğindeki ekip, W.M. Keck Gözlemevi‘nin Hawaii’deki arşiv verilerini tarayarak Elias 2-24 yıldızının etrafındaki toz diskinde bir boşluk fark etti. Bu bulgu, daha önce ALMA ve Avrupa Güney Gözlemevi’nin Çok Büyük Teleskobu (VLT) ile yapılan gözlemlerde de işaret edilmişti. Ekip, koronagraf verilerini kullanarak yıldızın parlaklığını engelleyip, diskin içindeki cismi doğrudan görüntülemeyi başardı.
Gezegen oluşum modelleri neden zorlanıyor?
Araştırmanın ortak yazarlarından, Şili’deki Instituto de Estudios Astrofísicos’tan Lucas Cieza, mevcut gezegen oluşum modellerinin önceki en genç gezegen örneklerini bile açıklamakta zorlandığını belirtiyor. Cieza’ya göre Elias 2-24 b‘nin varlığı, bilim insanlarının gezegen oluşumu sürecindeki bazı önemli aşamaları hâlâ tam olarak anlayamadığını gösteriyor. Ekip, bu tür ‘bebek gezegenleri’ bulabilmek için toz disklerindeki boşlukları taramaya devam etmeyi planlıyor.
Bunlar da İlginizi Çekebilir
Araştırmacılar, NASA‘nın 30 Ağustos’ta fırlatılan Nancy Grace Roman Uzay Teleskobu‘ndaki yeni nesil koronagraf aletiyle bu tür genç gezegenlerin çok daha kolay tespit edilebileceğini söylüyor. Bulgular, 16 Eylül’de The Astrophysical Journal Letters dergisinde yayımlandı. Bu keşif, gezegen oluşumunun en erken evrelerini doğrudan gözlemleme imkânı sunarak, gelecekteki uzay teleskoplarının bu alanda nasıl devrim yaratabileceğine dair önemli bir örnek oluşturuyor.
Kaynak: Space.com
YORUMLAR
(0)